دستورات کاربردی لینوکس و نسخه‌های مختلف آن

دستورات کاربردی لینوکس و نسخه‌های مختلف آن برای طراحان سایت و مدیران شبکه

اگر در زمینه طراحی سایت یا مدیریت شبکه فعالیت داری، یادگیری لینوکس یکی از مهم‌ترین مهارت‌هایی است که باید بلد باشی. لینوکس پایه و اساس بیشتر سرورها و سیستم‌های شبکه در دنیاست. در این مقاله از سهند مطلبی با مفهوم لینوکس، نسخه‌های مختلف آن و مهم‌ترین دستوراتش آشنا می‌شوی.

لینوکس چیست و چرا اهمیت دارد؟

لینوکس (Linux) یک سیستم‌عامل متن‌باز است؛ یعنی هرکسی می‌تواند کدهای آن را مشاهده، ویرایش یا بهبود دهد. برخلاف ویندوز که توسط شرکت مایکروسافت ساخته شده، لینوکس حاصل همکاری هزاران برنامه‌نویس و شرکت در سراسر جهان است.

لینوکس به‌خاطر امنیت بالا، پایداری، و سرعت عملکرد عالی، انتخاب اول برای سرورها و شبکه‌ها محسوب می‌شود. بیشتر وب‌سایت‌ها، از جمله سرورهای Apache و Nginx، روی لینوکس اجرا می‌شوند.

نسخه‌ها یا توزیع‌های مختلف لینوکس

به نسخه‌های مختلف لینوکس «توزیع» (Distribution) یا «دیسـترو» (Distro) گفته می‌شود. هر توزیع برای هدف خاصی ساخته شده و ویژگی‌های متفاوتی دارد. در ادامه با محبوب‌ترین نسخه‌های لینوکس آشنا می‌شویم.

۱. Ubuntu (اوبونتو)

اوبونتو توسط شرکت Canonical ساخته شده و یکی از محبوب‌ترین نسخه‌های لینوکس است. رابط کاربری ساده‌ای دارد و برای کاربران تازه‌کار بسیار مناسب است. نسخه Ubuntu Server بین طراحان سایت و مدیران سرور بسیار پرکاربرد است.

۲. Debian (دبیان)

یکی از قدیمی‌ترین و پایدارترین نسخه‌های لینوکس است. بسیاری از نسخه‌های دیگر، از جمله اوبونتو، بر پایه دبیان ساخته شده‌اند. این توزیع برای سرورهایی که نیاز به پایداری طولانی‌مدت دارند، گزینه‌ای عالی است.

۳. CentOS / AlmaLinux

این نسخه‌ها بر پایه سیستم Red Hat ساخته شده‌اند و در محیط‌های سازمانی بسیار محبوب هستند. امروزه AlmaLinux به‌عنوان جایگزین رسمی CentOS شناخته می‌شود و برای مدیریت سرورهای حرفه‌ای انتخاب بسیار خوبی است.

۴. Fedora

نسخه‌ای مدرن و به‌روز از لینوکس است که توسط شرکت Red Hat پشتیبانی می‌شود. اگر به‌دنبال تجربه فناوری‌های جدید و به‌روزرسانی‌های سریع هستی، فدورا گزینه مناسبی است.

۵. Kali Linux

توزیعی مخصوص تست نفوذ و امنیت شبکه است که توسط شرکت Offensive Security ساخته شده. ابزارهای زیادی برای بررسی امنیت و انجام هک اخلاقی در آن وجود دارد.

کاربرد لینوکس در طراحی سایت و شبکه

لینوکس نقش مهمی در دنیای وب و شبکه دارد. برخی از مهم‌ترین کاربردهای آن عبارت‌اند از:

• اجرای وب‌سرورهایی مانند Apache و Nginx

• مدیریت پایگاه داده‌ها مانند MySQL و PostgreSQL

• پیکربندی سرویس‌های شبکه مانند DNS، DHCP و Firewall

• مانیتورینگ و افزایش امنیت سرور

• انجام بکاپ‌گیری خودکار از داده‌ها

به همین دلیل، هر طراح سایت یا مدیر شبکه باید بتواند با دستورات پایه لینوکس کار کند.

دستورات مهم و پرکاربرد لینوکس

در ادامه تعدادی از مهم‌ترین دستورات لینوکس آورده شده که برای مدیریت سرور و شبکه بسیار ضروری هستند: